MİMARİ SUNUM VE GÖRSELLEŞTİRME

3D Mimari görselleştirme

Mimari görselleştirme; 3D olarak tasarlanan mimari projenin, inşa edilmeden önce nasıl gözükeceği, çevresi ile bağlamının nasıl olacağı ve o proje gerçekleştiğinde orada yaşam sürecek kişilerin nasıl hissedeceği ile alakalı fikirler sunan, proje mimarının elinde bulundurduğu büyük bir kozdur.

İyi bir mimarın sahip olması gereken özelliklerin en başında iyi tasarım yapabiliyor olmasının yanında aynı zamanda yüksek ikna kabiliyetine de sahip olması gelmektedir.

 Fakat buradaki ikna etme durumunun çoğu sözle değil, çizimle olur. Çünkü bir mimarın ilk sözü, ağzından değil kaleminden çıkandır. Ağzı ne kadar iyi laf yaparsa yapsın, kalemden çıkan iyi değilse o işi almak çok zordur.

‘’Kalemden çıkan’’ demekle anlatmak istediğim tabii ki oturup bütün projeyi el ile çizmek değil. Bir mimar tasarladığı projeyi iyi bir mimari görselleştirme ile tamamlarsa işte o zaman bir puzzle’ın son parçasını koyduğunuzdaki gibi her şey tamam olur.

Mimari Görselleştirme Nedir ve Neden Yapılır?

Mimari görselleştirme 3D olarak tasarlanan mimari projenin, inşa edilmeden önce nasıl gözükeceği, çevresi ile bağlamının nasıl olacağı ve o proje gerçekleştiğinde orada yaşam sürecek kişilerin nasıl hissedeceği ile alakalı fikirler sunan, proje mimarının elinde bulundurduğu büyük bir kozdur.

Mimari sunum tekniklerini bir koz olarak kullanabilmek, basit gibi görünen ama aslında çok fazla küçük detaylar içerdiği için o kadar da kolay olmayan bir iştir. Her yaptığınız işte yeni bir detay fark eder ve bunu bir sonraki çalışmanızda uygularsınız. Böyle yaparak da her yaptığınız işte daha da ileri gitmiş olursunuz.

İşin güzel yanı; bunun asla sonu yoktur. Çünkü mimari görselleştirme aslında hayatın detaylarını projenize aktarmanız anlamına gelir ve hayatta da detaylar asla bitmez. İşte tam olarak görselleştirmenin amacı budur: Sadece üç boyutlu bir modelden ve teknik çizimlerden ibaret olan bir mimari projeye hayatı entegre etmek.

Mimari Görselleştirme Programları Nelerdir?

Mimari görselleştirme programları arasından yapılacak seçim işin en can alıcı kısımı çünkü yapılacak işin  kalitesini direkt olarak etkileyen bir unsur.

3DS MAX

3dmax programı
3d max ile görselleştirme

Bu konu ile alakalı yaygın olarak kullanılan yazılımların başında dillerden düşmeyen, bir mimar veya iç mimar için olmazsa olmaz gibi gösterilen ama bana göre asla öyle olmayan, mimari sunum teknikleri deyince insanların size ilk olarak sorduğu program: 3ds Max

Neredeyse tüm mimari görselleştirme uzmanlarının  youtube üzerinde onlarca eğitim videoları bulabileceğiniz bir program. Eğer doğru bir şekilde öğrenilirse gerçekten çok kaliteli sonuçlar verebilen bu program, mimari sunum ve görselleştirme yapabilmek adına kullanılabilecek en güçlü alternatif yazılım diyebiliriz.

Fakat benim şahsi düşüncem; asla bir olmazsa olmaz değil… Hatta öyle ki piyasadaki şirketler tarafından bu kadar fazla istenilen bir program olması, beni ondan soğuttu bile diyebilirim. Görselleştirmede tüm mimarların temel amacı bellidir: Gerçekçi sonuçlar ortaya çıkartmak.

Ama bu sadece 3ds Max ile yapılmıyor, öncelikle bunun bir farkına varılması lazım. Eskiden ‘’OTOKET BİLEN MİMAR ARANIYOR’’ şeklinde, ilanı açan iş yeri sahibinin AutoCAD bile yazamadığı ama sizden harikalar yaratmanızı beklediği iş ilanları görürdünüz. Şimdi bence aynı olay 3ds Max için yapılıyor.

‘’Ben 3ds Max kullanmayı biliyorum’’ diyenin bile aslında milyon tane özellik barındıran programın birçok özelliğini bilmediği gerçeği ile yüzleşmek gerekiyor. Ayrıca, 3ds Max ile mimari sunum ve görselleştirme yapabilmek adına kurulacak bir sahne için bile saatler, hatta çoğu zaman günler gerekiyor.

Bir mimarın, hatta mimardan da öte bir insanın bu hayatta en değerli şeyin zaman olduğuna inanırım. Çok daha kısa zamanda aynı kalitede işler yapılabiliyor, ben buna kendimi bizzat canlı örnek olarak görüyorum.

VRAY

Vray programı logosu
Vray programı ile görselleştirme

Bir diğer alternatif olarak kullanabileceğiniz ve en revaçta olarak görülen programlardan biri Vray.

SketchUp ya da 3ds Max ile yaptığınız modellemelere görselleştirme çalışmaları yapabilmek adına Vray eklentisini kullanarak gerçekçi sonuçlar elde edebilirsiniz. Kendi materyal kütüphanesindeki materyalleri kullanarak birçok projenizi daha göz alıcı bir hale getirebilirsiniz.

Ancak, mimari sunum ve görselleştirme çalışmalarınızda alışılmışın dışına çıkabilmek adına farklı materyaller kullanmak isterseniz, bunları .png veya .jpg formatında internet üzerinden bulup kütüphanenize ekleyebilirsiniz. Bu süreçte karşılaşmanız muhtemel olan sıkıntıların başında kaliteli görseller bulamamanız gelecek.

Çok büyük yüzeylere internetten bulduğunuz çözünürlüğü düşük malzeme kaplamaları uygularsanız, görselleştirme çalışmalarınız beklediğiniz sonuçları ne yazık ki vermeyecektir.

Ek olarak, Vray içerisinde bir obje kütüphanesi de bulundurmadığı için, mimari sunum ve görselleştirme çalışmalarına geçmeden önce yapmış olduğunuz 3D mimari modellemelerde objeleri de yerleştirmelisiniz fakat bu çoğu zaman iyi bir fikir değildir.

Çünkü dosya boyutunuz fazlasıyla artar ve model üzerinde hareket edemeyecek duruma bile gelebilirsiniz. Vray’in en büyük dezavantajı bana göre budur.

LUMION

Lumion mimari görselleştirme
Lumion programı ile görselleştirme

Şimdi gelelim benim görselleştirme çalışmalarım için kullandığım program olan Lumion’a. Aktif olarak Lumion 10.3.2 versiyonunu kullanıyorum fakat 5.0 versiyonunu dahi kullanmışlığım vardır. O yüzden aslında mimari sunum ve görselleştirme çalışmaları adına bu yazılımı kullanmamın sebeplerinden birisi, gelişimine inanıyor olmam.

Lumion’u tercih etmemin bir diğer sebebi de iç ve dış mekân objeleri, yapı malzemeleri, ağaçlar ve bitkiler gibi içerisinde çok büyük bir kütüphane barındırmasıdır.

Mimari görselleştirme için kütüphane kalitesi ve çeşitliliği çok önemli bir role sahiptir ve Lumion her yeni sürümünde bu kütüphaneyi daha da geliştiriyor. Ancak mutlaka bir noktadan sonra bu kütüphane size yetmeyecek, mimari sunum ve görselleştirme için Lumion kullananlar beni çok iyi anlayacaklardır.

Bu aşamada ile .3DS formatında objeleri bilgisayarınıza indirerek bunları sonrasında obje kütüphanenize ekleyebilirsiniz. Böylelikle çalışma yaparken, sıradanlıktan uzaklaşır ve her projeye farklı bir yaşam dokusu katarsınız.

Mimari sunum ve görselleştirme için Lumion’u kullanmamın bir diğer sebebi, belki de en önemlisi, bu iş için kullanılan diğer yazılımlara göre çok daha hızlı sonuçlar vermesi ve hızlı sonuç verirken bizi kaliteden de mahrum bırakmaması.

Hani internette alışveriş yaparken yorumlarda şu yorumu mutlaka görürsünüz ya: ‘’Fiyat performans ürünü’’. İşte mimari görselleştirme çalışmaları açısından Lumion için bir benzetme yapacak olsam kesinlikle bunu seçerdim. Eğer programa hakimseniz, diğer programlara kıyasla çok daha kısa sürede benzer kalitede işler çıkartabilirsiniz.

Lumion Dezavantajları

Lumion ile ilgili son olarak dezavantajlarından bahsetmek isterim. Tabii ki mimari sunum ve görselleştirme adına kullanacağınız her program gibi bu programın da avantajı kadar dezavantajı da var.

Benim karşılaştığım en büyük hata ve beni en rahatsız eden özelliği, çalışmalarımı yaparken 3D model üzerinde yaptığım değişikleri re-import ile halihazırda objelerini yerleştirdiğim, materyallerini atadığım modele aktarırken atadığım materyallerin benim komutum dışında aynı modeldeki farklı yüzeylere aktarılması.

Bunu her defasında yapmıyor fakat belli bir süre re-import işlemi yaptıktan sonra bu hatayı mutlaka alıyorum. Sonrasında materyalleri tekrar atamam gerekiyor ki bu da ister istemez bir zaman kaybı oluyor.

 İkinci ve ufak bir dezavantajı ise, objeler kategorisindeki otomobiller  gayet gerçekçi olmasına rağmen, insan objelerinin hala yeterli gerçekçiliğe ulaşmamış olması. Umuyorum onu da en kısa zamanda gelecek güncellemeler veya yeni sürümlerle olması gereken gerçekçiliğe ulaştırırlar.

Mimari Proje Sunumu Nasıl Yapılır?

Mimari proje sunumu çalışmalarındaki en kritik aşama doğru sahnenin kurulmasıdır. Doğru sahne temel olarak şu özellikleri içerir:

Gökyüzü Ayarları

Güneş ve bulutların pozisyonlarının, parlaklıklarının ve miktarlarının belirlendiği aşamadır. Mimari sunum ve görselleştirme açısından en temel konulardan biridir. Öyle ki, projenize yerleştireceğiniz objelerin sayısını ve türünü bile doğrudan etkileyebilir.

Işık Ayarları

Mimari sunum ve görselleştirmede, gündüz veya gece renderı olması fark etmez, mutlaka spot ışıkları veya area light olarak geçen bölge ışıklandırmaları kullanılmalıdır. Çünkü her ne kadar projede doğal ışık olsa da yapay ışıklandırmalar yapılan mimari sunum ve görselleştirmenin çok daha gerçekçi olmasını sağlar. Küçük bir tüyo: Yapay ışıklandırmada sarı ışık kullanırsanız çok daha gerçekçi sonuçlar alırsınız.

Doğru Obje Seçimi

Mimari sunum ve görselleştirmede mantıklı bir çevre-bağlam ilişkisi yaratabilmek adına hayati önem taşır.

Örnek vermek gerekirse; bir fabrika projesi mimari görselleştirme çalışması yapıyorsanız o renderlarda araç olarak daha çok hafif ticari araçlar, küçük iş makinaları ya da tır-kamyon tarzı büyük araçlar bulunursa gerçekçiliğe bir adım daha yaklaşılmış olur.

Ama siz ışıkları muhteşem de ayarlasanız, güneşi cepheye inanılmaz bir açıyla da vurdursanız, fabrikanın önünden geçen iki tane Ferrari varsa bu çok da başarılı bir mimari sunum ve görselleştirme çalışması olmayacaktır.

Yine aynı fabrika örneğine ek olarak; sahnede baretli çalışanlar, ya da işçi yeleği giymiş insan objelerinin olması, mimari sunum ve görselleştirme için kol çantası takmış şortlu bir kadın objesinin sahneye konmasından çok daha sağlıklı olacaktır.

Bu demek değildir ki bir fabrikanın önünden şortlu bir kadın geçemez; tabii ki geçebilir. Ama bu o bölgede bir işçi görmekten çok daha düşük bir ihtimaldir.

Ağaçlandırma

Yapılan mimari görselleştirme çalışmasının gerçekçiliğini, kalitesini ve albenisini doğrudan olarak etkileyecek faktörlerden birisi de doğru ağaç, bitki, çiçek seçimleri yapılarak oluşturulacak olan ağaçlandırmadır.

Seçtiğiniz objelerin sahnenin mantığı ile uyuşması, mimari sunum ve görselleştirmedeki gerçekçilik algısı için çok önemlidir. Sahnenizi oluştururken; render alacağınız noktaya yakın olan bölgedeki doğa elemanlarını daha yüksek kalitede olan objelerden seçmenizi tavsiye ederim fakat bunu tüm sahne için uygulamayın.

Çünkü dosya boyutunuz artacak ve çalışmalarınızda ilerleme sağlamanız daha güç hale gelecek, mimari sunum ve görselleştirme için ayıracağınız zaman artacaktır.

Yüzeylere Materyal Atama

Mimari görselleştirmedeki fark yaratacak en önemli etmenlerden birisi de materyal seçimidir. Yapılmış 3D mimari modellemeye göre seçenekler arasından en uygun materyallerin yüzeylere atanması, işin kalitesini doğrudan etkileyecektir.

Bu materyal seçimlerini dilerseniz mimari sunum ve görselleştirme yaparken kullandığınız yazılımın kütüphanesindeki materyallerden, dilerseniz de internetten bulduğunuz yüksek çözünürlüklü görüntüleri yüzeylere atayarak yapabilirsiniz.

Burada tekrar altını çizmek istediğim nokta, mimari sunum ve görselleştirme için kullandığınız yazılımın kütüphanesi tam olarak size aklınızdaki materyali sunmadığında ve bunun için internetten materyal araması yaptığınızda, bulduğunuz bu materyal görüntüsünün yüksek çözünürlükte olmasıdır.

Mimari Görselleştirmede Post Production İşlemi Nedir ve Neden Yapılır?

Mimari görselleştirme çalışmalarınızda aşama aşama tüm işlemleri gerçekleştirdikten sonra kullandığınız programdan aldığınız sonuçları direkt olarak kullanmak iyi bir fikir olmayabilir.

Çünkü her ne kadar mimari sunum ve görselleştirme programları renkler ve renk tonları ile alakalı, ışıklar ile alakalı, alınan renderdaki aydınlık ve gölge alanlardaki zıtlık ile alakalı ayarlar içerse de bunlar yeterli olmayabilir. Bunu post production işlemi gerçekleştirdiğinizde almış olduğunuz renderın ilk ve son hallerine bakarak çok daha net anlayabilirsiniz.

Mimarlar, mimari sunum ve görselleştirme çalışmalarına son hallerini vermek adına Adobe Photoshop programını kullanırlar. Programdan alınan sonuç Adobe Photoshop üzerinde açıldıktan sonra ışıklar, gölgeler ve aydınlık alanlar, renk ve renk tonları ile ayarlar gibi çalışmanın son rötuşları yapılarak çalışma tekrar gözden geçirilmelidir.

 Örnek vermek gerekirse; yapmış olduğunuz mimari sunum ve görselleştirme çalışmasında sahnenizde bir akşamüstü efekti yaratmışsanız, post production işlemini yaparken alınmış rendera sarı rengi ve tonlarında filtreler uygulamak, o sahneye sıcaklık katarak gerçekliği arttıracaktır.

Mimari Görselleştirmenin Proje Sürecine Etkileri Nelerdir?

Mimari bir tasarımının son halkası olarak görülen mimari sunum ve görselleştirme çalışmalarının proje sürecine, daha doğrusu tasarlanmış projenin müşteriyi ikna edip etmeyeceği hususuna doğrudan bir etkisi olduğunu inkâr etmek yersizdir.

Bir mimari proje; her ne kadar tasarım harikası denilen türde olursa olsun, her ne kadar ergonomik açıdan tüm kriterlere uyarsa uysun, iyi bir sunum ve görselleştirme çalışması yapılmadan kullanıldığında müşteriyi ikna etme ihtimali çok daha azalacaktır.

O yüzden iyi bir tasarımı, iyi bir sunum ve görselleştirme çalışması ile birleştirdiğinizde başarınız kaçınılmaz olacaktır. Hatta öyle ki; bazen yapılan kötü tasarımlar bile, çok iyi sunum ve görselleştirme çalışmaları sayesinde mal sahiplerini ikna ederek işin alınmasını sağlamıştır.

Mimari Görselleştirme Fiyatları Nelerdir?

Mimari görselleştirme fiyatları, işi yapan mimari görselleştirme uzmanının kullanmış olduğu mimari görselleştirme programına bağlıdır. Genelde piyasa bu işten en fazla ücret alan kişiler, 3ds Max programını kullanan mimari görselleştirme uzmanlarıdır.

Özetlemek gerekirse; mimari sunum ve görselleştirme, bir mimari proje için olmazsa olmaz bir durum haline gelmiştir. Bu iş için kullanılabilecek yazılımlar arasından sizin için en uygun olanını seçerek, çalışmalarınıza başlayabilirsiniz.

Gerçekçi sonuçlar almak, mimari sunum ve görselleştirme çalışmalarının en önemli ilkesidir. Bu doğrultuda yapılacak olan 3D mimari modellemenin olabildiğince temiz ve düzenli olması, ardından mimari sunum ve görselleştirme için kullanacağınız programların herhangi birinde kuracağınız sahne ile bu doğrultuda ayarlamalar yaptıktan sonra deneme renderları alarak kademeli bir şekilde en iyi sonuca ulaşmanızı tavsiye ediyorum.